Da li se nakon izbora sprema velika koalicija u Republici Srpskoj?
Mogućnost da nakon opštih izbora u Republici Srpskoj dođe do saradnje SNSD i dijela opozicije ponovo je dospjela u fokus političkih rasprava.
Takve spekulacije dodatno su podgrijale nedavne izjave pojedinih opozicionih lidera. Predsjednik PDP, Igor Crnadak, ocijenio je da određeni nastupi opozicionih političara djeluju kao priprema javnosti za eventualnu postizbornu saradnju sa SNSD.
Slične tvrdnje iznio je i lider Liste Za pravdu i red Nebojša Vukanović. On smatra da se, kako kaže, dio vlasti i dio opozicije pripremaju za zajedničko formiranje vlasti nakon izbora, uz tvrdnju da iza takvog scenarija stoje isti politički centri iz Beograda.
Podsjećanja radi, ideja o formiranju Vlade nacionalnog jedinstva u Republici Srpskoj nije nova. O mogućnosti da izvršnu vlast zajedno čine SNSD, SDS i PDP govori se već godinama, a ta tema povremeno se vraća u političku javnost.
Lider SNSD Milorad Dodik ranije je u više navrata javno pozivao predstavnike najvećih opozicionih stranaka na razgovore o formiranju šire vlasti. Međutim, takve prijedloge opozicioni lideri su do sada odbacivali.
Univerzitetski profesor i politički analitičar Drago Vuković smatra da bi ukrupnjavanje političke scene moglo imati pozitivne efekte za Republiku Srpsku.
– Veće političke grupacije doprinijele bi smanjenju uticaja malih stranaka koje često imaju značajan ucjenjivački potencijal prilikom formiranja vlasti – ocijenio je Vuković.
S druge strane, opozicione partije su na jednom od nedavnih sastanaka, na kojem su usaglašavale principe zajedničkog nastupa na predstojećim opštim izborima, usvojile stav da nakon izbora neće ulaziti u koaliciju sa SNSD ni na jednom nivou vlasti.
Uprkos tome, u političkim krugovima i dalje kruže tvrdnje da bi poslije izbora moglo doći do drugačijeg raspleta i eventualne saradnje između SNSD i pojedinih opozicionih stranaka.
Govoreći o tome, Vukanović je nedavno izjavio da nije slučajno što, prema njegovim riječima, Milorad Dodik obilazi pojedine načelnike i funkcionere SDS i PSS, te javno pokazuje bliske odnose s njima. On smatra da građani treba da obrate pažnju na, kako tvrdi, moguće postizborne političke dogovore.
Politička analitičarka Tanja Topić podsjeća da se o modelu vlade nacionalnog jedinstva govorilo i nakon opštih izbora održanih 2022. godine.
Prema njenim riječima, ukoliko bi do takvog scenarija zaista došlo, zajednički imenitelj različitih političkih aktera mogao bi se tražiti u Beogradu.
– Ostaje pitanje kakvi su interesi političkih struktura koje istovremeno održavaju dobre odnose i sa aktuelnom vlašću i sa dijelom opozicije u Republici Srpskoj – navodi Topićeva.
Ona dodaje da nije izvjesno da će politički akteri iz Beograda uspjeti da očuvaju uticaj na manje koalicione partnere vlasti u Republici Srpskoj, ali smatra da određeni politički procesi trenutno idu u pravcu ponovnog otvaranja priče o vladi nacionalnog jedinstva.
Topićeva podsjeća i da je Milorad Dodik sličnu ponudu opozicionim strankama iznosio i u periodu kada se protiv njega vodio sudski postupak, što dodatno potvrđuje da ova ideja već duže vrijeme postoji u političkom prostoru.
