Izborni poraz donosi i dugove: Brojne stranke u Srbiji moraju da vrate budžetski novac

Veliki broj političkih stranaka i koalicija koje su učestvovale na parlamentarnim izborima u Srbiji moraće da vrati novac dobijen iz državnog budžeta za finansiranje predizborne kampanje, jer nisu osvojile zakonom propisani minimum glasova.

Prema Zakonu o finansiranju političkih aktivnosti, sve izborne liste koje nisu manjinske, a osvojile su manje od jedan odsto važećih glasova, obavezne su da vrate sredstva koja su dobile iz javnih izvora. Za liste nacionalnih manjina ovaj prag iznosi 0,2 odsto.

Od obaveze vraćanja sredstava zbog nedovoljnog broja glasova izuzete su Studentska lista, Srpska napredna stranka i Socijalistička partija Srbije, dok će novac morati da vrate gotovo svi ostali učesnici izbora koji ne predstavljaju nacionalne manjine, prenosi RTV BN.

Među listama koje nisu ostvarile potreban rezultat nalaze se Autentična desnica, Evropska Srbija, Pokret snaga Srbije, Liberalno zelena stranka “Za slobodnu i čistiju Srbiju”, Grupa građana “Ćale, ovo je za tebe” i lista “Vladimir Gajić – Alternativa za Srbiju”.

Na spisku su i Majka Srbija – Gruda, koja nije dostigla ni prag od 0,2 odsto, kao i Stranka rusko-srpskog jedinstva – Rusi i Srbi braća zauvijek.

Profesor Fakulteta političkih nauka u penziji Zoran Stojiljković objašnjava da zakonska obaveza vraćanja sredstava može predstavljati ozbiljan finansijski problem za pojedine političke organizacije.

“Ukoliko uzmete novac iz javnih izvora za finansiranje izborne kampanje, a to su učinili svi učesnici izbora, u obavezi ste da ga vratite ako ne osvojite najmanje jedan odsto glasova”, rekao je Stojiljković za Direktno.rs.

On je naglasio da se za manjinske liste primjenjuju drugačiji kriterijumi, ali da ni one nisu oslobođene vraćanja sredstava ukoliko ne ostvare zakonom predviđeni rezultat.

Prema njegovim riječima, ova obaveza može dodatno otežati položaj stranaka koje se već suočavaju sa političkim i finansijskim problemima, iako ne mora predstavljati nepremostivu prepreku za njihov dalji rad.

Izvršni direktor Faktor plusa Predrag Lacmanović smatra da će povrat budžetskog novca predstavljati dodatno opterećenje za stranke koje su na izborima ostvarile slab rezultat.

“Za neke će taj udarac biti veći, a za neke manji, u zavisnosti od finansijske situacije u kojoj se nalaze”, ocijenio je Lacmanović.

Za finansiranje kampanja na parlamentarnim izborima u Srbiji iz državnog budžeta izdvojeno je približno 12,5 miliona evra.

Od ukupnog iznosa, 40 odsto raspoređuje se ravnomjerno svim proglašenim izbornim listama koje su zatražile javna sredstva i ispunile propisane uslove, dok se preostalih 60 odsto dijeli nakon izbora, u skladu sa brojem osvojenih poslaničkih mandata.

Stranke koje nisu ostvarile potreban broj glasova imaju rok od 30 dana od donošenja ukupnog izvještaja o rezultatima izbora da vrate dobijena sredstva. Ukoliko su položile izborno jemstvo, država može iz njega naplatiti dug.

Pored toga, svi učesnici izbora dužni su da vrate nepotrošeni dio budžetskog novca, bez obzira na broj osvojenih glasova i izborni rezultat.