Rat sa Iranom koštao 43,6 milijardi dolara, ranjeno više od 820 vojnika

U ratu Sjedinjenih Američkih Država s Iranom na Bliskom istoku poginulo je više američkih vojnika nego što je Pentagon javno objavio, proizilazi iz internih evidencija Ministarstva odbrane SAD-a. Tvrdnja se zasniva na izjavama šest američkih zvaničnika upoznatih s internim podacima o žrtvama.

Pet zvaničnika reklo je za Vašington post da su poginula najmanje 22 pripadnika američke vojske, četiri više od broja u javnoj bazi Pentagona, Sistemu za analizu vojnih žrtava (DCAS). Šesti zvaničnik, koji je kao i ostali govorio pod uslovom anonimnosti, rekao je da su od 28. februara poginula 23 američka vojnika. Tog dana administracija Donalda Trampa, u saradnji s Izraelom, pokrenula je rat protiv Irana.

Nisu svi neprijavljeni slučajevi, prema tom zvaničniku, direktno vezani za sukob, ali riječ je o pripadnicima američke vojske koji su tokom neprijateljstava bili na Bliskom istoku. Od početka borbenih operacija poginula su i tri američka ugovorna radnika stacionirana u regionu.

U javnoj bazi DCAS-a do petka navedeno je 18 poginulih pripadnika vojske, uključujući smrti od neprijateljskog i drugog djelovanja od početka sukoba s Iranom. Identiteti, vrijeme, način i mjesto neprijavljenih pogibija i dalje nisu poznati. Zvaničnici upoznati s većim brojem žrtava izrazili su nezadovoljstvo što dodatni gubici nisu uneseni u javni sistem. Pentagon je odbio da odgovori na pitanja o neslaganju u evidenciji, piše Klix.

Rat s Iranom, prema anketama izrazito nepopularan u američkoj javnosti, postao je politički teret za Trampa i Republikansku stranku uoči novembarskih izbora za Kongres na polovini mandata. Evidentiranje žrtava već je ranije ove godine bilo pod žestokim nadzorom, kad su imena četiri američka vojnika poginula u ratu nakratko izostavljena iz zvanične evidencije.

Tačno evidentiranje ima težinu i izvan transparentnosti. Kad pogine američki vojnik, vojska ispituje da li je smrt nastupila na službenoj dužnosti, a od toga zavise naknade i beneficije za porodice.

U bazi je do petka navedeno 14 smrti tokom operacije „Epic Fury“, kako je Trampova administracija nazvala rat s Iranom. Još četiri slučaja vode se u kategoriji „Prekomorske operacije“ i datiraju iz perioda poslije julskog primirja Vašingtona i Teherana, koje se kasnije raspalo.

Odvojeno od toga, Pentagon je saopštio da su od februara na Bliskom istoku poginula još dva američka vojnika u misijama koje nisu vezane za rat protiv Irana. Njihova imena takođe nisu u DCAS-u, iako su poginuli u bazama koje su bile meta iranskih snaga.

Narednik Devin Sibel poginuo je 31. maja u Irbilu u Iraku, u nesreći tokom obuke, saopštilo je Ministarstvo odbrane. Navedeno je da je bio raspoređen u operaciji „Inherent Resolve“ protiv militanata Islamske države, ali njegovo ime nije među žrtvama te operacije u DCAS-u. Major Sorfli Dejvius preminuo je 6. marta u Kuvajtu poslije neprecizirane medicinske krize. Nije poznato da li je smrt povezana s iranskim napadom; u saopštenju stoji da je bio u operaciji „Spartan Shield“.

Od početka sukoba ranjeno je više od 820 pripadnika američke vojske. Mnogi su zadobili traumatske povrede mozga u iranskim protivnapadima na američke baze.

Rat je potrošio zalihe preciznog naoružanja, oštetio baze širom Persijskog zaliva i uzdrmao energetska tržišta nakon što je Teheran zatvorio Hormuški moreuz. Prema dokumentu koji je pregledao Vašington post, Centralna komanda (CENTCOM) procijenila je da je rat do početka septembra koštao oko 43,6 milijardi dolara, od čega 28 milijardi dolara streljiva, bez štete na bazama.

Kako je isti list pisao prošlog mjeseca, visoki vojni zvaničnici upozorili su ministra odbrane Pita Hegseta da produžavanje velikih operacija protiv Irana nije održivo i slabi sposobnost vojske da se suoči s prijetnjama na drugim područjima, uključujući teritoriju SAD-a.

Anketa Rojtersa i Ipsosa iz septembra pokazuje da Trampov pristup Iranu podržava 28 odsto Amerikanaca, a 62 odsto ga ne odobrava. U utorak je rekordnih sedam republikanskih zastupnika podržalo demokrate u usvajanju uglavnom simbolične mjere za zaustavljanje rata, posljednje u nizu rezolucija o ratnim ovlaštenjima.

Sve pogibije i povrede trebalo bi da budu javno prijavljene u DCAS-u. Tokom ljeta, kad su četiri borbene pogibije privremeno izostavljene, administracija je neprijateljstva s Iranom ponovo klasifikovala kao „Prekomorske operacije“ umjesto „Epic Fury“. Promjena je došla dok su pregovarači imali teškoće s trajnim mirom s Teheranom i dok je administracija rat predstavljala kao uspjeh, iako je Iran nastavio napade na američke snage i brodove u Hormuškom moreuzu.

Demokrate u Senatu obećale su istragu načina na koji Pentagon obavještava o pogibijama ako poslije izbora ponovo dobiju većinu. Zastupnici Pat Rajan iz Njujorka, Džejson Krou iz Kolorada i još deset demokrata u Predstavničkom domu, svi vojni veterani, saopštili su u petak da rade na zakonu koji bi Pentagonu onemogućio manipulisanje državnim podacima o žrtvama.

Republikanac Tomas Mesi iz Kentakija ove sedmice pokrenuo je inicijativu za glasanje o opozivu Hegseta. Tvrdi da je ministar prekršio Zakon o ratnim ovlaštenjima iz 1973. pokretanjem i nastavljanjem neprijateljstava bez odobrenja Kongresa.