Soreka upozorio: BiH izgubila još jednu godinu na evropskom putu, slijedi novo smanjenje sredstava

Šef Delegacije Evropske unije u BiH Luiđi Soreka upozorio je da je Bosna i Hercegovina izgubila još jednu godinu kada je riječ o napretku na evropskom putu, te da bi zbog neispunjavanja reformskih obaveza mogla ostati bez dodatnog dijela evropske finansijske pomoći.

Predstavljajući Izvještaj Evropske komisije o napretku BiH za 2026. godinu, koji je uručio predsjedavajućoj Savjeta ministara Borjani Krišto, Soreka je ocijenio da evropske integracije formalno ostaju strateški cilj zemlje, ali da konkretni rezultati izostaju.

Prema njegovim riječima, političke podjele, retorika protiv evropskih integracija i nedostatak reformskih aktivnosti obilježili su protekli period.

Iako su u izvještaju zabilježeni određeni pomaci u borbi protiv organizovanog kriminala, zaštiti intelektualnog vlasništva i carinskoj politici, ukupna ocjena napretka ostaje nepovoljna. Posebno je ukazao na probleme u pravosuđu, borbi protiv korupcije i slobodi izražavanja.

Soreka je upozorio i na finansijske posljedice takvog zastoja, navodeći da je BiH jedina zemlja zapadnog Balkana koja još nije dobila novac iz Instrumenta za reforme i rast u okviru Plana rasta Evropske unije.

Krajnji rok za ispunjavanje neophodnih uslova je kraj 2026. godine, a ukoliko domaće vlasti do tada ne obezbijede zakonski osnov za realizaciju reformi, slijedi novo umanjenje raspoloživih sredstava.

• Bez pravih iskoraka koji će omogućiti zakonski osnov za realizaciju Plana rasta, neizbježna je odluka o umanjenju sredstava – upozorio je Soreka.

Govoreći o konkretnim koristima koje bi građani mogli imati od približavanja Evropskoj uniji i prije punopravnog članstva, izdvojio je pristup Jedinstvenom području plaćanja u eurima (SEPA), koji bi omogućio jeftinije i brže međunarodne transakcije, kao i ukidanje troškova rominga kroz inicijativu „Roaming kao kod kuće“.

Među mogućnostima je naveo i intenzivniju saradnju sa evropskim agencijama Europol, Eurojust i Frontex, te veće učešće studenata i nastavnog osoblja u programu Erasmus+.

Soreka je nakon izbora pozvao na brzo formiranje novih vlasti i vraćanje evropskih integracija u središte političkog odlučivanja. Istakao je da je Evropska unija spremna da nastavi pružati podršku, ali da odgovornost za sprovođenje reformi pripada domaćim institucijama.

Osvrćući se na odnose sa Republikom Srpskom, Soreka je rekao da EU sarađuje sa svim institucijama u BiH i očekuje konstruktivan angažman svih nivoa vlasti. Ipak, kritikovao je političke poruke koje su, kako je naveo, posljednjih mjeseci dolazile iz Republike Srpske, ocjenjujući ih kao antievropski narativ.

Potvrdio je i da nakon izbora razgovara sa političkim i institucionalnim predstavnicima, uključujući aktere iz Banjaluke, kako bi procijenio njihovu spremnost za nastavak evropskih integracija, prenosi Klix.