BRIKS traži reformu MMF-a i Svjetske banke: „Globalna ekonomija se promijenila“
Kako prenosi RTRS, BRIKS je poručio da reforma globalnog ekonomskog upravljanja ostaje jedan od njegovih trajnih prioriteta, posebno imajući u vidu sve veći udio zemalja u razvoju u svjetskoj proizvodnji i privrednom rastu.
„Sa rastućim udjelom zemalja u razvoju u globalnoj proizvodnji i rastu, reforma globalnog ekonomskog upravljanja ostaje trajni prioritet za BRIKS. Nastavićemo da jačamo koordinaciju među članicama BRIKS-a kako bismo međunarodne finansijske institucije učinili reprezentativnijim, transparentnijim i odgovornijim“, navodi se u saopštenju.
Zašto BRIKS traži promjene
U dokumentu se posebno naglašava hitna potreba za reformom takozvanih Bretonvudskih institucija, odnosno MMF-a i Svjetske banke.
BRIKS smatra da bi reforme trebalo da omoguće da ove institucije postanu fleksibilnije, efikasnije, kredibilnije i nepristrasnije, ali i da povećaju njihov legitimitet u očima članica međunarodne zajednice.
Bretonvudski sistem nastao je nakon Drugog svjetskog rata sa ciljem uspostavljanja novih pravila međunarodnog ekonomskog i finansijskog sistema.
U okviru tog sistema osnovana je Međunarodna banka za obnovu i razvoj, kreditna institucija koja je kasnije postala dio Svjetske banke, kao i MMF, koji je dobio zadatak da uspostavi pravila i mehanizme za funkcionisanje međunarodnih finansija.
Sistem je u velikoj mjeri bio zasnovan na dolaru kao ključnom međunarodnom standardu, dok je tokom vremena napuštena direktna povezanost međunarodnog monetarnog sistema sa zlatom.
Ko ima najveću glasačku moć
Jedan od ključnih problema na koji ukazuje BRIKS jeste raspodjela glasačke moći u MMF-u i Svjetskoj banci.
Glasačka snaga svake zemlje određuje se na osnovu kvota, koje istovremeno utiču na visinu finansijskih obaveza članica i njihov pristup sredstvima institucije.
Odbor guvernera MMF-a periodično sprovodi opšti pregled kvota, pri čemu se udjeli mijenjaju na osnovu ekonomskih pokazatelja, uključujući bruto domaći proizvod članica.
Kina i Indija među zemljama su koje imaju najveći interes za promjenu postojećeg sistema kvota, jer njihov ekonomski značaj danas ne odgovara u potpunosti uticaju koji imaju u međunarodnim finansijskim institucijama.
Sa druge strane, Sjedinjene Američke Države protive se promjenama koje bi mogle umanjiti njihov udio i uticaj u MMF-u.
Poseban problem predstavlja činjenica da SAD trenutno imaju dovoljno glasačke moći da mogu blokirati odluke za koje je potrebna kvalifikovana većina.
Zemlje u razvoju traže veći uticaj
Prema navodima iz saopštenja BRIKS-a, postojeći sistem više ne odražava stvarnu raspodjelu ekonomske moći u svijetu.
Iako su Kina, Indija i druge ekonomije u razvoju posljednjih decenija značajno povećale svoj udio u svjetskoj proizvodnji i rastu, njihov uticaj u institucijama koje oblikuju globalni finansijski sistem nije proporcionalno povećan.
Kako se navodi, čak i nakon više pregleda kvota, ekonomije u razvoju, uključujući Kinu, i dalje čine manje od polovine kapitala MMF-a.
BRIKS zato insistira na nastavku koordinacije među svojim članicama kako bi se međunarodne finansijske institucije učinile reprezentativnijim i kako bi veći uticaj dobile zemlje čija je ekonomska težina u svijetu danas znatno veća nego u vrijeme kada je Bretonvudski sistem uspostavljen.
